Uitvinder metronoom

Het is altijd weer een cadeautje om een nieuwe herinnering aan pa Hong te vinden. Nu weer de metronoom. Hij staat er al zoveel jaren en nu pas zag ik wat er aan de binnenkant van het klepje staat.

de metronoom uit het ouderlijk huis
de tekst op de binnenkant van het klepje

En er staat:Uitvinder van de metronoom: Diederik Nicolaas Winkel, Amsterdammer. NRC 19-01-84 B.M.Blankenberg en JW Steketee. Leuk toch weer zo’n weetje met exacte bronvermelding. Het is overigens ook een lezenswaardig artikel in het NRC. Te vinden op Delpher.

Ong Tik Hwie, zoon van Ong Kiem Hok en Tijioe Hian Nio

Ong Tike Hwie en zijn vrouw

Het is altijd zo fantastisch als via deze site kinderen van oude bekenden van pa Hong opduiken. De vader van Ong Tik Whie en zijn vrouw waren ook lid van Chung Hwa Hui.
Hieronder het eerste kontakt met Ong Tik Hwie (Tik Ong):

Ik heb mijn ouders op enkele foto’s gevonden. Mijn vader was Ong Kiem Hok. Toen hij Leiden aankwam was hij al getrouwd met mijn moeder Tjioe Hian Nio. Helaas zijn hun generatiegenoten er niet meer en kan ik ook niemand meer vragen naar hun leven. Ik ben ook op zoek naar informatie.

Uiteraard heb ik dit onmiddellijk voorgelegd aan Tjoe Lan. Zij antwoordt:

Ong Kiem Hok en zijn vrouw Jopie waren goede vrienden van mijn ouders. Ze hadden Jopie (Tijioe Hian Nio) nog opgezocht in Rijswijk. Ik weet dat hun zoon René heet (weet niet of dit Tik Hwie  is ) en bezit ook enkele foto’s van hen. Staan ook op foto’s die op de site staan.’

Tjoe Lan stuurde twee foto’s op, die ik uiteraard doorstuurde naar Tik Ong. Het gaat om deze twee foto’s:

Op de pagina losse foto’s staat deze als nr 15 met heel veel namen
Ong Kiem Hok, Tijioe Hian Nio (Jopie) en oudste zoon René

De reactie van Tik Ong:

‘Mijn moeder zit op de 1st foto midden 2de van rechts. En vader zit links achter haar.Mijn vader was in Indonesië afgestudeerd. Na hun huwelijk zijn ze naar Nederland gekomen zonder mijn broer die bij de oma in Surabaja achterbleef. Later heeft mijn moeder mijn broer Ong Tek Tjhiang (René) opgehaald. Die staat op de 2de foto.Hij is helaas al overleden. Ik ben een nakomertje en nog de enige die overblijft. Met mijn schoonzuster, weduwe van René, probeer ik nu hun verhaal op te schrijven. Helaas heb ik weinig info of foto’s van die periode in Leiden.Mijn ouders hebben in de Juffermanstraat in Oegstgeest gewoond naast nog een Chinees Indisch echtpaar.
Volgens mij was Ien Ko een dochter van dit echtpaar. Is Tjoe Lan Lim-Ko familie van hun?
Ik heb een aantal bekenden op de foto’s gezien. Tan Hay Siang, Liem Tjiauw Yoe.Ik zag dat je al contact hebt met Poplin. Een goede kennis. Toen we in Indonesië waren, heeft ze wat reisjes voor ons geregeld.
Liem Tjiauw Yoe is getrouwd met mijn tante Siam.
Ik zou het wel leuk vinden om met Tjoe Lan in contact te komen. Je mag mijn email wel op de website zetten. Ik ben een jongere broer van Rene. We schelen 17 jaar. Ik ben in 1966 in Nederland gekomen. Ik denk dat mijn schoonzus het ook leuk zou vinden om Tjoe Lan te ontmoeten. Jeugdfotos van René zijn weg.
Ik zal kijken of ik nog oude foto’s kan vinden.
Leuk om via deze weg kennis te maken.
Liem Tjiauw Yoe is mijn oom.

Ik zal jullie site door sturen naar mijn nicht.


Boeken pa Hong

In het boek ‘Algemeene Muziekleer’ van J Worp, elfde druk, 1927 vond ik een rekening uit 1937 van pa Hong.

envelop
rekening

Dat is niet mis! In 1937 een rekening van een antiquariaat van 205, 67 gulden. Dat is toch een vermogen in die tijd. En hij heeft twee keer afbetaald: 10 gulden per keer. Burgersdijk was een bekend antiquariaat in Leiden, ook nog in onze tijd. Toch bijzonder die pa Hong dat hij in zijn studententijd zulke grote aanschaffen deed. Hij was dan ook altijd breed geïnteresseerd. En hij had er blijkbaar het geld voor.

pa Hong in Maastricht

Leuk he de herinneringen die er nog steeds zijn aan pa Hong, ook al zou hij afgelopen 20 februari 113 jaar zijn geworden!

‘Bij het RHCL (archief) werkt nog een vrijwilliger. Hij was portier in het ziekenhuis. Toen ik heb een keer vroeg of hij ook dokter Tan kende zij hij: o ja, die ging op vrijdag naar de markt en als hij langskwam vroeg hij of ik de vis even in bewaring wilde nemen, want hij moest nog een patiënt in het ziekenhuis bezoeken. Dat is dan weer een mondelinge overlevering.’

Aldus Jim Evelein (LAS) op 22 februari

En Bing hoorde het volgende in dezelfde tijd tijdens zijn spreekuur in Maastricht:

‘Gisteren patiente:”bent u de zoon van De dr Tan, de internist? Daar kwam ik vroeger ook, die was heeel bekend in Maastricht” ze was familie van (tante) Marie, die altijd bij ons kwam koken voor het kerst diner! Toch altijd weer leuk die 113 jarige beroemdheid!!

Medical feeding team 44-2

Het contact met het Rode Kruis over de insignes maakt natuurlijk weer nieuwsgierig naar de opdracht van het medical feeding team 44 waar ma Ans en Pa Hong deel van uitmaakten. Via Delpher van de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag is daar dan wel weer iets over te vinden. Het hele artikel kun je hieronder lezen door het te downloaden. Voor het leesgemak heb ik enkele passages vet gemaakt.

Het onderstaande artikel verscheen in Ons Vrije Nederland van 1 mei 1945.

[als je dit bericht in de mail leest, kun je het hele artikel lezen als download door op de titel te klikken]

De vetgemaakte stukken uit het artikel, die gaan over het medical feeding team heb ik hieronder eruit gelicht.

…..Men kent drie soorten van teams: de sociale verbindingsteams, de medische voedingsteams en de reliefteams……..

……..De medische verzorging staat onder leiding van de sectie Volksgezondheid van Militair Gezag. Deze detacheert doctoren bij de Inspectie van Volksgezondheid en verschaft medische hulpmiddelen. Er zal ook gezorgd moeten worden voor het kunstmatig voeden van patiënten, die door honger cachexie bedlegerig zijn.
Voor dit laatste werk zal het Hulpcorps van het Roode Kruis worden ingeschakeld.

…………De medische voedingsploegen (Medical feeding teams) vormen een onderdeel van de medische verzorging aan het Noorden. Zij belasten zich met de kunstmatige voeding van de patiënten en staan onder leiding van een arts………..

……..een medicus behandelde [tijdens de opleiding van de medical feeding teams] medische kwesties en demonstreerde er o.a. de .inspuiting met een poeder ter ontluizing, de behandeling van schurft (scabies).

………..De leden van het Hulpkorps worden door het Roode Kruis voorzien van identiteitsbewijzen. Zij worden zooveel mogelijk geüniformeerd of krijgen Roode Kruis-armbanden. Men kent , slechts twee rangen, die van de leiders en die van de werkers. De leiders, onverschillig welke functie zij uitoefenen, zijn herkenbaar aan een gouden bandje op den schouder. Voorts krijgen de leden twee dekens, een bord en een beker.……

………Zoo zijn er tal van artsen geweest, die uit personen uit hun omgeving een medische voedselploeg samenstelden…..{zo te zien aan de namen van de deelnemers van het medical feeding team 44 lijkt het erop dat dit team uit omgevingsmensen is samengesteld).

Attribuut medical feeding team 44

Via onze contact met Erik Müller van het Rode Kruis zijn we terecht gekomen bij het oorlogsmuseum Overloon. Het gaat namelijk om deze oude houten kist. Al jaren sleep ik deze kist iedere verhuizing met me mee vanuit het idee dat er vast een organisatie is die dit soort zaken uit de Tweede Wereldoorlog bewaart. Op/in de deksel staat dat hij afkomstig is van de Militair Gezag-sectie Volksgezondheid voor gebruik in noodhospitalen. Erik Müller opperde dat oorlogsmuseum Overloon hem wel graag zou willen hebben. Dus meteen contact gezocht met Overloon, met de heer Smulders. Hij wilde de kist graag hebben voor zijn museum. Hij zei dat ze ook vooral geïnteresseerd waren in de verhalen eromheen. En toen viel pas het kwartje. Deze kist moet te maken hebben met het medical feeding team 44 van het Rode Kruis waar pa Hong en ma Ans deel van hebben uitgemaakt. Navraag bij Erik Müller leverde de volgende toelichting op:

Deze kist is uit de periode 1944-1945..Het Militair Gezag was de interim regering in het bevrijde Nederlandse gebied.
(Aanvulling van de heer Smulders van het oorlogsmuseum Overloon: de kist is van de sectie VIII, de afdeling Volksgezondheid van het Militair Gezag.)
Dit heeft gefunctioneerd tot kort na de bevrijding. Daarna heeft de regering die in Londen zat de besturing van het land weer overgenomen.
De kist zal medische spullen hebben bevat. Deze kisten werden o.a. aan het Rode Kruis Hulpkorps verstrekt. Gezien de foto’s op je site, lijkt het er op dat het Medical Feeding Team No. 44 inderdaad bemenst werd door leden van het Rode Kruis Hulpkorps (kortweg N.R.X.) en is dus de kans groot dat deze kist met materialen daardoor bij je ouders is terechtgekomen.

De bpvenkant van de kist, tevens deksel.
Dit staat aan de binnenkant van de deksel. De inhoud klopt ook met de taken die een medical feeding team had
grootte van de kist:  63 cm lang, 39 cm breed en 26 cm hoog.

Tan Eng Tiong

Tan Eng Tiong 27 augustsu 1942 – 8 december 2019

Onze neef Eng Tiong (Irwan Wibisono) is op 8 december 2019 overleden in Surabaya. Hij was de jongere broer van Eng Hwa en de tweede zoon van oom Liong, de oudste broer van pa Hong.

Eng Tiong wist nog zoveel verhalen over vroeger te vertellen, over de familie-geschiedenis en dingen die wij niet wisten over het ouderlijk huis in Sepanjang. Hij wist bij ons bezoek in 2014 zelfs nog een boek tevoorschijn te halen van pa Hong over fotografie: het handboek der practische fotografie, met nog een paar oude foto’s erin. Achtergelaten door pa Hong toen hij in 1927 naar Nederland vertrok.

Wij, de kinderen van pa Hong, zijn zo blij dat de contacten in de zeventiger jaren met de familie in Indonesia zijn hersteld. Het is Eng Hwa geweest die hiertoe het initiatief heeft genomen toen hij naar Nederland was gekomen. Sindsdien hebben wij regelmatig de familie bezocht. Bing spant de kroon, ook door het werk dat hij heeft opgezet in Yogya. Hij komt sinds 1999 een- tot tweemaal per jaar bij de familie in Surabaya en Sepanjang. Hij is ook de laatste die Eng Tiong in goeden doen heeft gezien. Afgelopen oktober heeft Eng Tiong hem nog naar het vliegveld gebracht samen met zijn oudste zoon Andy.

Ing Bing, Eng Tiong en Andy
v li af: Jonathan, Ing Bing, Eng Tiong, Andrew, Kiat, Lian, Andy

Wij hebben zoveel mooie herinneringen aan Eng Tiong. Onze bezoeken worden gekenmerkt door de ongelooflijke gastvrijheid van de familie en het gevoel voor ons om thuis te komen. Het voelt in het ouderlijk huis van Pa Hong door alle verhalen die hij ons vroeger heeft verteld zelfs voor ons heel erg vertrouwd aan. We hopen nog vaak in Indonesië te komen en de familie te bezoeken. Het zal echter zonder Eng Tiong nooit meer hetzelfde zijn.

Sterkte Kiat, Andy, Ira, Robert, Wenny, Andrew, Jonathan and Lian bij het dragen van dit grote verlies.

Rode Kruis insignes 2

En ook nu weer stelt het Rode Kruis ons niet teleur. Het volgende bericht kwam als aanvulling op het bericht over de Rode Kruis insignes binnen:

De insignes waar je naar verwijst zijn:

het Herinneringskruis 1939-1940 in brons van het Nederlandse Rode Kruis, dat werd toegekend aan een ieder “die gedurende de den mobilisatietijd, de oorlogsdagen en daarna tot 1 Maart 1942 of een deel daarvan daadwerkelijk in eenige functie dienst hebben gedaan bij het Nederlandsche Roode Kruis”.

het Herinneringskruis 1940-1945 van het Nederlandse Rode Kruis. Dit werd toegekend aan vrijwilligers en medewerkers van het Nederlandse Rode Kruis als bewijs van erkentelijkheid voor het Rode Kruiswerk, dan wel in de Rode Kruisgeest verricht werk, in de bezettingsperiode (10 mei 1940 tot 5 mei 1945) en de periode van opbouw in Nederland en de Nederlandse koloniën. Voor deze laatsten werd tevens een gesp ingesteld met het opschrift “indonesië 1945-1950”.

Er zat dus geen minimum periode vast aan de werkzaamheden om in aanmerking te komen voor de Herinneringskruizen. Men moest door de afdeling worden voorgedragen met valide bewijs van dienst. De afdeling Maastricht, waar Ans van den Muijsenbergh onder viel, heeft voor de periode 1939-1940 van alle afdelingen verreweg de meeste kruizen aangevraagd. Niet gek als je bedenkt dat er in Maastricht drie noodhospitalen waren, omdat via Maastricht Belgische en Franse krijgsgevangenen werden afgevoerd naar Duitsland. Daarnaast werden er ook Nederlandse en Duitse gewonden behandeld. Gezien het feit dat Ans als ‘verpleegster’ op de lijst staat, ga ik er vanuit dat ze ook als zodanig in een van deze noodhospitalen is ingezet. 
Ik kon Ans van den Muijsenbergh overigens in eerste instantie niet vinden in de kaartenindex van het Herinneringskruis 1940-1945. Wel Dr. K.H. Tan, die lid was van het Roode Kruis Hulpkorps kort na de oorlog. Nu blijkt dat ze als “Mevr. Tanian Hong-v.d. Muysenbergh, te Maastricht” op de voordrachtlijst van de afdeling Maastricht staat. Er is alleen geen indexkaartje voor haar aangemaakt, waardoor ik twijfel of de voordracht tot een toekenning heeft geleid. (mogelijk dus dat Mevr. v.d. Muijsenbergh het Herinneringskruis 1939-1940 in brons heeft gehad en dr. Tan het Herinneringskruis 1940-1945).
De reactie mag uiteraard geplaatst worden, ook met mijn naam.

Met vriendelijke groet, Erik Müller Leidinggevend Hulpverlener & Archivaris, afdeling Amsterdam Hoofd Bevolkingszorg, district Noord-Holland Noord

Rode Kruis insignes

In 2016 heb ik aan het Rode Kruis gevraagd of ze meer informatie konden verschaffen over de twee Rode Kruis insignes van pa en ma Ans.

twee Rode Kruis insignes

Tot mijn grote vreugde kregen we vandaag een reactie van het Rode Kruis op de site van pa Hong:

De administratie van het Herinneringskruis 1939-1940 is niet verloren gegaan, maar in 1967 overgedragen aan het Nationaal Archief. Daaruit blijkt dat zuster A.J.F.A. van den Muijsenbergh dit kruis op 7 mei 1942 kreeg toegekend voor haar diensten als verpleegster van 10 mei t/m 20 juni 1940.
Erik Müller

Dat is bijzonder: midden in de oorlog gekregen voor ruim een maand werk. Dit vraagt om nadere informatie.

Pa Hong kwam op 20-jarige leeftijd naar Leiden om daar medicijnen te studeren. Hij verliet huis en haard in Indië. Hij overleed in 1998 (91 jr oud). Wat kunnen wij – zo lang na zijn dood – nog te weten komen over hem?